١  فروردین  ١٣٩١ -  ٢٠  مارس  ٢٠١٢

کارگر کمونيست  ٢٠١

بیاد کمون پاریس اولین حکومت کارگری جهان
کارگران می توانند حکومت کنند!

حسن صالحی


روز ٢٨ مارس ١٨٧١ اولین حکومت کارگری جهان رسما اعلام موجودیت کرد. کمون پاریس از دل جنگ شکل گرفت. پس از آنکه میان نیروهای مهاجم پروسی و دولت فرانسه برای تسلیم پاریس و خلع سلاح کارگران متارکه ای انجام گرفت٬ کارگران با قیامی مسلحانه دولت را مجبور کردند که پاریس را تخیله کند. کارگران قدرت جمهوری را بدست گرفتند و طی انتخاباتی کمون پاریس نخستین حکومت کارگری جهان را پی ریزی کردند.
با اینکه عمر اولین حکومت کارگری جهان فقط ٧٢ دو روز بود و از این ٧٢ روز نیز وقت زیادی از نیروی کارگران صرف مقابله با نیروهای ارتجاعی داخلی و خارجی شد، اما کمون پاریس چنان اقدامات رادیکالی را به نفع کارگران و مردم زحمتکش به مورد اجرا گذاشت که در تاریخ تا آن زمان بی نظیر بود.
کمون در یکی از اولین احکامش پیرامون افراد غیر فرانسوی که در انتخابات کمون رای کافی آورده بودند، انتخاب شدگان را در مقام خود تثبیت نمود چرا که اعلام نمود: "پرچم کمون پرچم جمهوری جهانی است!"
اولین حکومت کارگری جهان مقرر داشت که میزان حقوق مسئولین و اعضای آن نمی تواند از دستمزد یک کارگر ماهر بیشتر باشد. کمون پاریس جدایی دولت از کلیسا را اعلام نمود و پرداخت هر نوع کمک دولتی برای مصارف مذهبی را ممنوع کرد. همچنین همه اموال کلیسا مصادره و ملی شدند. متعاقبا کمون پاریس تصویب کرد که تمام مدارس از هر آنچه که نشانی از مذهب دارند پاک شوند. کمون به نشانه اعتراض علیه مجازات اعدام دستور داد که همه گیوتین ها جمع آوری شود. گیوتین های جمع آوری شده همگی در جلوی چشم توده های وسیع مردم و در میان غریو هلهله آنها طی مراسم باشکوهی به آتش کشیده شدند. کمون دستور داد که "مجسمه واندوم" بنای یادبود پیروزی ناپلئون در جنگ ١٨٠٩ تخریب و ویران شود چرا که سمبل ناسیونالیسم و تحریک کننده نفرت و کینه توزی قومی و ملی در میان مردم جهان بود. کمون همچنین مقرر کرد که لیستی از کارگاهها و کارخانه هایی که صاحبانشان آنها را تعطیل کرده بودند، تهیه شود. کمون تصمیم گرفت که این کارگاهها در اختیار تعاونی هایی در یک سازمان سراسری متمرکز شوند. اولین حکومت کارگری جهان کار شبانه کارگران نانوا را ممنوع و ملغی کرد. کمون همچنین دفاتر کاریابی دولتی را که مراکزی متشکل از پلیس و نمایندگان استثمارگران نیروی کار بود منحل کرد و این امر را به شهرداری های بخش های مختلف پاریس واگذار نمود. به دستور کمون مراکزی که با گرو گرفتن وسائل زندگی کارگران به آنها وام می دادند بجرم استثمار کارگران و سودجویی از آنها تعطیل شدند. کمون سربازگیری و ارتش حرفه ای را ملغی اعلام کرد و ملیس مردمی را به جای آن گذاشت. کمون همه شهروندان را با عطف به ماسبق تا اکتبر ١٨٧٠ از پرداخت کرایه خانه معاف ساخت و...
اقداماتی که حکومت کارگری در پاریس در زیر محاصره و توپ باران های قوای مهاجم و نیروهای مسلح بورژوازی خود بعمل آورد، باورنکردنی و فراموش نشدنی اند. سرمایه داران تاب تحمل موفقیت حکومت کارگران را نداشتند و از همین رو به انتقام از آنها پرداختند. روز ٢١ مه ارتش بورژواها به پاریس حمله کرد. حکومت کارگری با مقاومتی سنگر بسنگر و حماسی عقب نشینی می کرد. کمون پاریس پس از ٣ ماه حکومت با تیرباران کموناردها در یکی از آخرین سنگرهایشان در پای دیوار گورستان "پرلاشز" به خون کشیده شد. از تعداد کشته ها و اسیران و تبعیدیان آمار دقیقی در دست نیست. فاتحان از رقم ١٤ هزار کشته و تیرباران شده و ٥ هزار زندانی و پنجاه هزار تبعیدی سخن گفته اند. به این ترتیب کارگران بی آنکه به زانو در آیند شکست خوردند.
کمون پاریس اولین تلاش طبقه کارگر برای گرفتن قدرت از دست استثمارگران و ستمگران بود. کمون نشان داد که نظام موجود استثماگرانه و ستمگرانه است و نظام دیگری که انسانی باشد ممکن و عملی است. کمون نشان داد که کارگران می توانند حکومت کنند. که حکومت کارگران بعنوان صاحبان واقعی جامعه قادر است چه اصلاحات عمیقی را به مورد اجرا بگذارد. اصلاحات و اقداماتی که دنیای سرمایه داری حتی تا به امروز از انجام بسیاری از آنها سرباز می زند. کمون پاریس بعلاوه نشان داد که قدرت گیری طبقه کارگر به معنای پایان بی اختیاری اکثریت عظیم جامعه و پایان دولت به معنای چماق سرکوب طبقات ستمگر و استثمار گراست. کمون برغم کوتاه بودنش فصل تازه ای را در تاریخ جامعه بشری گشود که اساس آن اتکا به انسان، دادن اختیار به انسان و رفاه و سعادت برای انسانهاست. جدال طبقه کارگر و کمونیستها برای بازگرداندن اختیار به انسان بی وقفه ادامه دارد و تا رهایی بشریت ادامه خواهد یافت. *